Notariusz Pruszków
Notariusz

Czym jest wypis aktu notarialnego?

Dokonywanie niektórych czynności prawnych wymaga zachowania formy aktu notarialnego. Będzie tak przede wszystkim w przypadku nieruchomości stanowiących przedmiot konkretnej umowy. O ile pojęcie aktu notarialnego nie budzi większych zastrzeżeń, o tyle definicja wypisu nie jest wszystkim znana. 

Oryginał i wypis aktu notarialnego 

Oryginał aktu notarialnego jest rzeczywistą formą umowy zawartej przez oznaczone strony. Pozostaje on zawsze w kancelarii notarialnej, zaś po 10 latach jest przekazywany do archiwizacji we właściwym sądzie rejonowym (ewentualnie wraz z chwilą wcześniejszego zakończenia działalności oznaczonej kancelarii notarialnej).  

Oryginał aktu nigdy więc nie jest wydawany stronom, opuszcza kancelarię notarialną tylko w wyjątkowych sytuacjach np. na wyraźne postanowienie sądu powszechnego.  

Zupełnie inaczej przedstawia się kwestia wypisu aktu notarialnego – jest ono niejako kopią oryginału, która posiada taką samą skuteczność i moc prawną. Wypis jest oczywiście wręczany stronom czynności notarialnej, zaznaczmy jednak, że zawsze za określoną opłatą. 

Ile kosztuje wypis aktu notarialnego? 

Sporządzenie i wydanie wypisu aktu notarialnego stanowi osobną czynność, za którą notariusz pobiera dodatkową opłatę – jest ona wyraźnie zaznaczona zarówno na oryginale aktu, jak i na samym wypisie. Zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej, cena wypisu może wynieść nie więcej, niż 6 zł + VAT za każdą stronę wypisu. W praktyce notariusze mogą w tym zakresie stosować jednak rabaty i zmniejszyć ostateczną wartość wydawanych przez siebie wypisów. 

Kto otrzymuje wypis aktu notarialnego? 

Jasne jest, że wypis aktu notarialnego wydawany jest w pierwszej kolejności stronom danej czynności. Przykładowo, w przypadku umowy sprzedaży będą nimi kupujący oraz sprzedający, przy darowiźnie zaś – obdarowany i darczyńca.  

Okazuje się jednak, że liczba wypisów danego aktu wynosi zazwyczaj ok. 6-9 sztuk, przy czym nie chodzi tutaj o wypisy wydawane wyłącznie stronom czynności. Wypisy muszą trafić do właściwych urzędów i instytucji, takich jak wydziały wieczystoksięgowe sądów rejonowych lub urzędy gmin (miast). Liczba wypisów uzależniona jest więc od tego, gdzie tak naprawdę powinny one trafić w związku z daną czynnością. Na szczęście decyzję w tym zakresie nie podejmują strony umowy, lecz notariusz – obowiązek przesłania wypisów stosownym podmiotom obciąża prawnika, a nie jego klientów i wynika wprost z przepisów konkretnych ustaw. 

Przykładowo, jeśli dana umowa wymaga wpisu (zmiany) w księdze wieczystej danej nieruchomości, to jeden z wypisów musi trafić do sądu rejonowego, drugi zaś do urzędu miasta lub gminy. Jeśli umowa wiąże się z udzielonym kredytem, wypis trafia także do kredytodawcy (najczęściej banku). Gdy przedmiotem umowy będzie zaś spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, wypis musi trafić w ręce właściwej spółdzielni mieszkaniowej. W przypadku umów spółek prawa handlowego, wypisy potrzebne są do dokonania właściwego wpisu w Krajowym Rejestrze Sądowym. Liczba wypisów może być naprawdę spora.  

Warto w tym miejscu zaznaczyć, że zgodnie z treścią art. 110 Prawa o notariacie – wypisy aktu notarialnego wydaje się stronom aktu lub osobom, dla których zastrzeżono w akcie prawo otrzymania wypisu, a także ich następcom prawnym. 

Za zgodą stron lub na podstawie prawomocnego postanowienia sądu okręgowego, w którego okręgu znajduje się kancelaria notariusza, wypis aktu notarialnego może być wydany także innym osobom. Sąd orzeka w tym przedmiocie w trybie postępowania nieprocesowego, po wysłuchaniu stron aktu notarialnego, jeżeli stawią się na wezwanie. Postanowienie sądu okręgowego  nie podlega zaskarżeniu. 

Treść wypisu aktu notarialnego 

W rzeczywistości wypis aktu nie różni się od samego oryginału. Treść umowy musi być dokładnie taka sama w obu tych dokumentach. W nagłówku wypisu aktu zaznacza się jednak, że wydany dokument jest wypisem (czego oczywiście nie ma na oryginale aktu). Wypis powinien być dosłownym powtórzeniem oryginału, jednak poprawek i przekreśleń znajdujących się w oryginale nie należy zamieszczać w wypisie. Na końcu wypisu zaznacza się, komu i kiedy wypis wydano. Wypis podpisuje notariusz i opatruje pieczęcią. Wypis mający więcej niż jeden arkusz powinien być ponumerowany, połączony, parafowany i spojony pieczęcią.